Σε μια εποχή όπου η μουσική ολοένα και περισσότερο αντιμετωπίζεται ως καταναλωτικό προϊόν και λιγότερο ως πράξη αντίστασης, οι Maruja έρχονται να υπενθυμίσουν τη δύναμη της ουσιαστικής ακρόασης. Ο ήχος τους δεν απευθύνεται σε όλους, απευθύνεται σε εκείνους που είναι διατεθειμένοι να τον βιώσουν πραγματικά. Γεννημένοι μέσα από τη βιομηχανική μελαγχολία του Manchester και διαμορφωμένοι σε χώρους πρόβας που θύμιζαν περισσότερο εργοστάσια παρά στούντιο, το συγκρότημα δεν ακολούθησε ποτέ την «ασφαλή» διαδρομή. Αντίθετα, δημιούργησε έναν ήχο που ισορροπεί δυναμικά ανάμεσα στο punk, τον ποιητικό λόγο και τον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό.
Με αφορμή την επικείμενη εμφάνισή τους στο Gazarte και διατρέχοντας την πορεία τους από την πρώιμη, σχεδόν ακατέργαστη δημιουργική τους φάση έως το πρόσφατο Pain to Power, συνομιλήσαμε με τον μπασίστα των Maruja, Matt Buonaccorsi. Στη συνέντευξη που ακολουθεί, ανάμεσα σε άλλα, μας εξηγεί γιατί η μπάντα επιμένει να αντιμετωπίζει τη μουσική ως εργαλείο πολιτισμικής αλλαγής, όχι ως σύνθημα, αλλά ως ενεργή πράξη.
Χ.Ε. Καλώς ήρθες στο Lung fanzine, Matt! Δεν θα κρύψουμε ότι ανυπομονούμε πραγματικά για τον ερχομό σας στην Ελλάδα. Πριν μιλήσουμε για το παρόν, αν μπορούσες να επιστρέψεις για μια στιγμή στο Μάντσεστερ των πρώτων ημερών της μπάντας, τι θα θυμόσουν πιο έντονα από εκείνη την περίοδο που γεννήθηκαν οι Maruja;
Μatt: Γεια σου! Για να είμαστε ειλικρινείς, ούτε εμείς μπορούμε να συγκρατήσουμε τον ενθουσιασμό μας, το να παίξουμε ξανά στην Αθήνα είναι τεράστια χαρά και ανυπομονούσαμε πολύ να επιστρέψουμε. Μια ανάμνηση που ξεχωρίζει για τη ζωντάνια της, είναι όταν κάναμε πρόβες στο Meadow Mill στο Stockport, τη γενέτειρά μας. Πριν μετατραπεί πλήρως σε διαμερίσματα, αυτό το επταώροφο εργοστάσιο φιλοξενούσε αμέτρητες εξαντλητικές νύχτες πρόβας και πολλές θρυλικές στιγμές. Μια συγκεκριμένη ανάμνηση που μας έχει μείνει είναι όταν κάναμε τζαμάρισμα (έχοντας υπόψη ότι τότε η μουσική μας δεν ήταν ούτε κατά διάνοια τόσο κακοφωνική όσο στην εποχή μετά το Knocknarea) και μια μικρή ομάδα ανθρώπων φαινόταν περίπου 20 μέτρα πιο κάτω, έξω από τον χώρο πρόβας, να χορεύει ξέφρενα. Άκουσαν όλο το jam και μετά προσπάθησαν να βρουν τον χώρο μας, που ήταν αρκετούς ορόφους πιο πάνω, μόνο και μόνο για να μας πουν ένα γεια και πόσο τους άρεσε η μουσική μας. Εκείνη την εποχή με το ζόρι μαζεύαμε λίγο κόσμο σε χώρους 80 ατόμων, οπότε μια τέτοια αυθεντική εκτίμηση μάς ζέστανε πραγματικά την καρδιά και μας έδωσε την αίσθηση ότι είχαμε κάτι στα χέρια μας, ακόμα κι αν η μουσική δεν ήταν τόσο… ανεπτυγμένη… όσο σήμερα.
Χ.Ε.: Από την αρχή της πορείας σας, ο ήχος σας συνδύαζε punk ένταση, spoken word και jazz αυτοσχεδιασμό. Τι έχετε κρατήσει μέχρι σήμερα από τα πρώτα σας EPs, όπως το Explicit Trickery, που έμοιαζε να προμηνύει την κατεύθυνση που θα ακολουθούσατε;
Μ: Για να είμαστε ειλικρινείς, δεν νιώθουμε ότι έχουμε κρατήσει πολλά από την εποχή του Explicit Trickery, τουλάχιστον σε μουσικό επίπεδο. Στην πραγματικότητα τη βλέπουμε ως μια εμβρυακή φάση, κάτι υπήρχε, αλλά χρειαζόταν πολύ περισσότερο χρόνο και δοκιμασίες για να γίνει Maruja. Παρ’ όλα αυτά, όσον αφορά το μήνυμα και τον σκοπό πίσω από τη μουσική μας, αυτό έχει παραμείνει σταθερό από την αρχή, πολύ πριν υπάρξει το Explicit Trickery. Πάντα θέλαμε να γράφουμε μουσική που να αγγίζει τον κόσμο και να τον κάνει να νιώθει λιγότερο μόνος μέσα στη γρήγορη και χαοτική εξέλιξη του σύγχρονου κόσμου. Με αυτή την έννοια, έχουμε κουβαλήσει τον σκοπό μας σε όλη τη διαδρομή.
Χ.Ε.: Το punk, όπως και άλλα κινήματα, υπήρξε ιστορικά μια μορφή πολιτικής έκφρασης και αντίστασης. Στην εποχή των αλγορίθμων και του streaming, πιστεύετε ότι η μουσική μπορεί ακόμα να λειτουργήσει ως πραγματική πρόκληση προς το σύστημα;
Μ: Πιστεύουμε ότι η μουσική μπορεί απόλυτα να αμφισβητήσει το σύστημα, αλλά αναγνωρίζουμε επίσης ότι η πρόθεση του μουσικού πρέπει να δοκιμάζεται μέσα από πραγματική δράση, είτε από τους ίδιους τους καλλιτέχνες είτε από όσους επηρεάζονται από το μήνυμά τους, ή ακόμα καλύτερα και από τους δύο. Και θεωρούμε ότι ο σημερινός μουσικός το αντιλαμβάνεται αυτό περισσότερο από ποτέ. Η εποχή των αλγορίθμων και του streaming, δηλαδή το τοπίο του διαδικτύου, μπορεί να χρησιμοποιηθεί προς όφελος της πραγματικής αλλαγής. Το punk δεν έχει πεθάνει, έχει εξελιχθεί και προσαρμοστεί και θα συνεχίσει να το κάνει όσο υπάρχει ανθρώπινη αξιοπρέπεια και συμπόνια απέναντι στην ανηθικότητα της εξουσίας. Πολλές σύγχρονες punk μπάντες συμμετέχουν σε πραγματικές πρωτοβουλίες (όπως το “Artists for Palestine”), χρησιμοποιώντας τις πλατφόρμες τους για να ενθαρρύνουν δωρεές, μποϊκοτάζ εταιρειών που συνδέονται με πολεμικές βιομηχανίες, συμμετοχή σε διαδηλώσεις και πίεση προς πολιτικούς, καθώς και την καταπολέμηση της απάθειας απέναντι σε ζητήματα όπως η σεξουαλική κακοποίηση, η ομοφοβία και η τρανσφοβία. Μπορεί κανείς να συζητήσει την αποτελεσματικότητα αυτών των δράσεων, ειδικά σε επίπεδο νομοθεσίας, αλλά η πραγματική μας δύναμη βρίσκεται στην πολιτισμική αλλαγή, και αυτό δεν είναι καθόλου αμελητέο. Σημαίνει να θέτεις ένα πρότυπο για την ανθρώπινη κατάσταση και να διαμορφώνεις τις επόμενες γενιές.
Χ.Ε. Το νέο σας άλμπουμ Pain to Power έχει έντονο πολιτικό και συναισθηματικό χαρακτήρα. Πόσο επηρεάστηκε από τις σύγχρονες κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες;
Μ: Γράφαμε και ηχογραφούσαμε το Pain to Power στην αρχή της δεύτερης θητείας του Τραμπ. Βίαιες γενοκτονίες λάμβαναν χώρα στη Γάζα, στο Σουδάν και στη Μιανμάρ, βλέπαμε καθημερινά φρικαλεότητες από τις οθόνες μας χωρίς καμία αλλαγή, αντίθετα αυξάνονταν. Οι τεχνολογικοί κολοσσοί συνδέονταν όλο και περισσότερο με την κυβέρνηση των ΗΠΑ και τις επενδύσεις της στον πόλεμο, η ανισότητα στο Ηνωμένο Βασίλειο έφτανε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, και η κοινωνία απομακρυνόταν από την κανονικότητα και την ειρήνη. Ήταν μια περίοδος που μας ώθησε να δημιουργήσουμε κάτι με ουσιαστικό σκοπό. Θέλαμε να κρατήσουμε μια αίσθηση ενότητας μέσα στη διαφθορά και την παρακμή, να δημιουργήσουμε μια κοινότητα όπου οι άνθρωποι δεν θα νιώθουν χαμένοι. Στον δίσκο φαίνεται τόσο η οργή μας όσο και η προσπάθειά μας για ελπίδα, και παρότι νιώθουμε απόγνωση, καλούμε τον εαυτό μας και τους ακροατές να πιστεύουν ότι υπάρχει ακόμα μεγαλείο στην ανθρωπότητα.
Χ.Ε: Τι ρόλο έπαιξε ο παραγωγός Samuel W. Jones στη διαμόρφωση του ήχου του άλμπουμ;
Μ: Ο Samuel W. Jones τον οποίο αποκαλούμε “Chairman” ήταν καθοριστικός σε όλη τη δημιουργία του Pain to Power. Όχι μόνο γιατί ηχογράφησε και έκανε τη μείξη, αλλά γιατί είναι βασικό μέλος των Maruja γενικότερα. Η σχέση μας μαζί του αποτελεί θεμέλιο από τότε που πήγαμε μαζί στην Ουαλία για να ηχογραφήσουμε το Knocknarea. Καταλαβαίνει απόλυτα τον ήχο που θέλουμε και ξέρει τι λειτουργεί. Επειδή η μουσική μας συχνά μετατρέπει τα όργανα σε «ηχητικούς ωκεανούς», η δουλειά στο στούντιο γίνεται περίπλοκη και εκεί ξεχωρίζει ο Sam. Είναι μάστορας στη διαμεσολάβηση, παίρνει τις ιδέες και τις διαφωνίες μας και τις μετατρέπει σε κάτι ενιαίο. Σε πολλά κομμάτια βοήθησε και στη δομή και πρόσθεσε φοβερά ηχητικά εφέ.
Χ.Ε: Νιώθετε ότι η μουσική σας λειτουργεί περισσότερο ως καθρέφτης της κοινωνίας ή ως αντίδραση σε αυτήν;
Μ: Κυρίως ως αντίδραση, αν και σε κάποια πιο αφηγηματικά κομμάτια αντικατοπτρίζουμε την κοινωνία. Εξαρτάται από το τι εξυπηρετεί το κάθε τραγούδι. Για παράδειγμα, το “Look Down On Us” είναι καθαρά αντίδραση. Η οργή είναι από τη φύση της αντιδραστική, και όταν τη μοιράζεσαι με κοινή κατανόηση, γίνεται πολύ δυνατή. Το βλέπουμε έντονα στις ζωντανές εμφανίσεις μας. Στο μέλλον ίσως στραφούμε περισσότερο στον «καθρέφτη».
Χ.Ε.: Τελικά τι είναι πιο επικίνδυνο σήμερα; Η σιωπή των καλλιτεχνών ή η οργή τους;
Μ: Στο σημερινό κλίμα, οι κυβερνήσεις και οι ισχυροί θεωρούν πιο επικίνδυνη την οργή των καλλιτεχνών. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να δρουν σύμφωνα με αυτά που λένε. Από τη δική μας πλευρά, η σιωπή θεωρείται συχνά συνενοχή. Ωστόσο, δεν είναι εύκολο για όλους να μιλήσουν, ειδικά για νέους καλλιτέχνες που ρισκάρουν όσα έχουν χτίσει. Παρ’ όλα αυτά, η πρόθεση έχει σημασία. Το γεγονός ότι ισχυροί παράγοντες δρουν χωρίς συνέπειες, καθιστά την καλλιτεχνική οργή ακόμη πιο αναγκαία.
Χ.Ε.: Ποια είναι η μεγαλύτερη ψευδαίσθηση που πιστεύει σήμερα ο κόσμος για τη μουσική βιομηχανία;
Μ: Ότι οι επιτυχημένοι καλλιτέχνες βγάζουν πολλά χρήματα και ζουν πολυτελώς. Αυτό απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Έχουμε γνωρίσει μπάντες που κάνουν ασταμάτητα περιοδείες και μετά βίας βγάζουν τα έξοδά τους. Τα χρήματα μπαίνουν και φεύγουν αμέσως. Μπορεί να φαίνεται «λάμψη» απ’ έξω, αλλά η πραγματικότητα είναι σκληρή και απαιτητική. Πολλοί καλλιτέχνες εξαντλούνται ή ακυρώνουν περιοδείες και αυτό δεν είναι τυχαίο.
Χ.Ε.: Αν δημιουργούσατε ένα αυτοσχεδιαστικό soundtrack για μια ταινία, τι θα θέλατε να περιλαμβάνει;
Μ: Μας αρέσουν πολύ τα ατμοσφαιρικά soundtracks όπως του Denis Villeneuve (Blade Runner 2049, Dune) και οι μουσικές του Hans Zimmer. Επίσης τα σκοτεινά scores του Ari Aster (Hereditary, Midsommar). Οτιδήποτε σκοτεινό, αφηρημένο και ψυχεδελικό, είμαστε μέσα.
Χ.Ε.: Τι σημαίνει για εσάς η φράση “Be careful”, που χρησιμοποιείτε για τα live σας;
Μ: Δεν έχει βαθύτερη ανάλυση: αφορά κυρίως το πόσο έντονα είναι τα mosh pits και τα wall-of-death. Μπορούν να γίνουν… κάπως έντονα… οπότε απλά να είστε προετοιμασμένοι (και να σέβεστε τα χαμένα παπούτσια των άλλων).
Χ.Ε.: Έχετε ανακαλύψει πρόσφατα κάποιους Έλληνες καλλιτέχνες που σας κέντρισαν το ενδιαφέρον;
Μ: Ένας φίλος μας από την Αθήνα, ο φωτογράφος Argiris Liosis, μας έδειξε τη Nefeli Fasouli και ξετρελαθήκαμε. Την τελευταία φορά που ήμασταν στην Αθήνα ανακαλύψαμε και το λαϊκό και το έντεχνο, ειδικά τον Γιώργο Ζαμπέτα. Υπάρχει κάτι μοναδικό σε αυτή τη μουσική σε μεταφέρει κατευθείαν στον ήλιο, στη θάλασσα και στη μυρωδιά του γύρου.
Χ.Ε.: Ακούγεται υπέροχο!
Χ.Ε: Έχετε ήδη αναπτύξει μια ιδιαίτερη σχέση με το ελληνικό κοινό. Τι περιμένετε από τη συναυλία στο Gazarte Ground Stage; Και τι μήνυμα θα θέλατε να αφήσετε στο κοινό της Αθήνας;
Μ: Εκτιμούμε τη συγκρατημένη, αλλά ουσιαστική ανταπόκριση του αθηναϊκού κοινού. Υπάρχει πραγματικός σεβασμός για την τέχνη, κάτι που μας ωθεί να δίνουμε τον καλύτερό μας εαυτό. Το μήνυμά μας είναι το ίδιο παντού, αγάπη για τον εαυτό σας, αγάπη για τους γύρω σας, αγάπη παρά τις καταχρήσεις εξουσίας που βλέπουμε σήμερα.
